ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիա
ՀԱՅ  ENG  РУС
Home academy [@] sci.am Facebook Page
Գլխավոր էջ Ակադեմիայի մասին Բաժանմունքներ Կազմակերպություններ Անդամներ Կապ մեզ հետ
Սփյուռքի բաժինը
ներկայացնում է
Զադիգ Մկրտիչ Մուրադյան
Ֆիզ.-մաթ. գիտությունների դոկտոր
COVID-19
Կառուցվածք
Նախագահության անդամներ
Փաստաթղթեր
Ինովացիոն առաջարկներ
Նորություններ
Գիտական արդյունքներ
Սփյուռքի բաժինը ներկայացնում է
Երիտասարդ գիտնականի ամբիոն
Հայտարարություններ
Գիտաժողովներ
Հրապարակումներ մամուլում
Ազդեր
Լուսանկարներ
Տեսադարան
«Գիտություն» թերթ
«Գիտության աշխարհում» հանդես
Հիմնադրամներ
Հոբելյաններ
Հրատարակություններ
Վեբ ռեսուրսներ
Այլ ակադեմիաներ
Համալսարաններ
Լինդաու քաղաքում Նոբելյան մրցանակի դափնեկրի հետ հանդիպում
Կայքի քարտեզ
Սփյուռքի բաժինը ներկայացնում է
Ալեքսանդր Չուբարյան

   ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՌԳԱ ակադեմիկոս Ալեքսանդր Չուբարյանը ծնվել է 1931 թվականի հոկտեմբերի 14-ին Մոսկվայում անվանի պրոֆեսորի, գրադարանագիտության  ոլորտում հայտնի մասնագետի՝ Օհան Ստեփանի Չուբարյանի ընտանիքում:
Ա. Չուբարյանը, 1950 թվականին ավարտելով միջնակարգ դպրոցը, ընդունվում է Մոսկվայի Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան պետական ​​համալսարանի պատմության ֆակուլտետ: Նա շատ հետաքրքրված էր միջազգային հարաբերությունների պատմությամբ:
   1953թ. Մոսկվայի պետական ​​համալսարանի պատմության ֆակուլտետը գերազանցությամբ ավարտելով՝ նա ընդունվում է ասպիրանտուրա: Այստեղ նա հանդիպում է պատմության ֆակուլտետի իր նախկին դասախոսներին և պրոֆեսորներին: ԽՍՀՄ ԳԱ իսկական անդամ Ի. Մ. Մայսկին ստեղծել էր Իսպանիայի և Պորտուգալիայի պատմության հետազոտական խումբ:  Ա. Չուբարյանին 1958-ին՝ նախքան ասպիրանտական ժամկետի ավարտը, ընդունում են աշխատանքի: Շուտով նա հաջողությամբ պաշտպանում է թեկնածուական ատենախոսությունը՝ «ԽՍՀՄ արտաքին քաղաքականության սկզբունքները» թեմայով: ​​
   1968-ին ԽՍՀՄ ԳԱ պատմության ինստիտուտը բաժանվում է երկու մասի, և ձևավորվում է ԽՍՀՄ ԳԱ համընդհանուր պատմության ինստիտուտը, որը ղեկավարում էր ակադեմիկոս Եվ. Մ. Ժուկովը` արդի ժամանակների միջազգային հարաբերությունների, պատմական հետազոտության մեթոդաբանության ամենահայտնի մասնագետներից մեկը: Նրա հետ համատեղ աշխատանքը մեծ դպրոց էր երիտասարդ Ա. Չուբարյանի համար: Պատմական գիտությունների թեկնածու Ա. Չուբարյանը շարունակում է աշխատանքը՝ մասնագիտանալով միջազգային հարաբերությունների և քսաներորդ դարի արտաքին քաղաքականության մեջ: Այդ աշխատանքի արդյունքներից  է նրա «Брестский мир. 1918 г.» (Մոսկվա 1963) մենագրությունը:
   1966թ. մինչև 197 թ. Ա. Չուբարյանը եղել է ԽՍՀՄ ԳԱ պատմության բաժանմունքի գիտական ​​քարտուղար: Միևնույն ժամանակ (1966-1976 թ.) նա դասավանդում է ԽՍՀՄ ԱԳՆ դիվանագիտական ​​ակադեմիայիում: Մեծ հետաքրքրություն է առաջացրել Ա. Չուբարյանի «Тайное становится явным. Об издании секретных договоров царского и временного правительств» (Մոսկվա, 1970) մենագրությունը: Գրքում լուսաբանվում են Խորհրդային Ռուսաստանի իշխանությունների կողմից 1917-1918թթ. կնքված գաղտնի պայմանագրերը և դրանց միջազգային արձագանքը: 1973թ.-ին Ա. Չուբարյանը ընտրվում է Եվրոպայի ժամանակակից պատմության միջազգային ասոցիացիայի փոխնախագահ:     
    Քառասնամյա Ա. Չուբարյանը ավարտում է դոկտորական ատենախոսությունը և մեկ տարի անց հաջողությամբ պաշտպանում այն:  Նրա գիտական ​​աշխատանքի հիմնական ուղղություններն են դառնում Եվրոպայի պատմությունը և Եվրոպական գաղափարները Ռուսաստանում, միջազգային հարաբերությունների պատմությունը և արտաքին քաղաքականությունը XX դարում: 1973-ին պատմական գիտությունների երիտասարդ դոկտոր Ա. Չուբարյանը դառնում է սեկտորի ղեկավար, ապա ԽՍՀՄ ԳԱ համընդանուր պատմության ինստիտուտի բաժիններից մեկի պետ: Այդ ժամանակ տպագրվում է «Համաշխարհային պատմություն» XI հատորը, որի համահեղինակ և պատասխանատու խմբագիրն է եղել Ա. Չուբարյանը: 1979թ.-ին նա ստանում է պրոֆեսորի կոչում:
    1983 թվականին Ա. Չուբարյանը տպագրում է «Европейская идея в истории. Взгляд из Москвы» (Մոսկվա, 1983) մենագրությունը, որը մեծ հետաքրքրություն է առաջացնում ոչ միայն մասնագիտական շրջանակում` պատմաբանների և փիլիսոփանների մեջ, այլև՝ լայն հասարակության շրջանակում՝ ինչպես ԽՍՀՄ տարածքում, այնպես էլ արտասահմանում:
    1988թ.-ին նա ընտրվում է ԽՍՀՄ ԳԱ համընդհանուր պատմության ինստիտուտի տնօրեն: Պահպանել ինստիտուտը 90-ականներին չափազանց դժվար էր: Անհրաժեշտ էր պահպանել առաջատար գիտնականների կազմը մի միջավայրում, ուր պահանջվում էին կրճատումներ: Խորհրդակցելով գիտխորհրդի հետ՝ Ա. Չուբարյանը ընդունում է հեռատես որոշում, որը թույլ է տալիս պահպանել ինստիտուտի հմուտ աշխատակազմը և սերնդափոխությունը կատարել` ընտրելով «լավագույներից լավագույնին» :            
   1990թ.-ին Ա. Չուբարյանը ընտրվում է պատմական գիտությունների միջազգային կոնգրեսի բյուրոյի անդամ, ապա 1994թ.՝ ՌԳԱ թղթակից անդամ: 1996թ. նրան շնորհվում է Նորվեգիայի գիտությունների ակադեմիայի արտասահմանյան անդամի կոչում: 1996թ. ստեղծվում է Հումանիտար գիտությունների պետական ​​համալսարանը, որը ղեկավարում է Ա. Չուբարյանը: Դառնալով ռեկտոր՝ նա պաշտոնը համատեղում է պատմության ֆակուլտետի դեկանի պարտականությունների հետ: Նա կարծում էր, որ սա է միակ հնարավոր ճանապարհը պատրաստել երիտասարդ գիտնականներ՝ սկսած ուսանողական տարիներից:
   2000թ.-ին Ա. Չուբարյանն ընտրվում է ՌԳԱ իսկական անդամ (ակադեմիկոս): Նրա հատուկ զեկույցը` «Գնահատական. XX դարի արժեքը համաշխարհային պատմության մեջ», լսվում է ՌԳԱ նախագահության նիստում:
Եվրոպական գաղափարների ու Եվրոպայի պատմության ուսումնասիրությունը դարձել էին նոր ուղղություն ռուսական պատմագիտության մեջ, որն ստեղծել է ակադեմիկոս Ա. Չուբարյանը: Նա «Ռուսաստանն ու Եվրոպան XIX-XX դդ.» թեմայի ուսումնասիրության առաջատարներից է: Չուբարյանը Եվրոպայի պատմության (1992-2000թթ.) բազմահատորյակի խմբագիրն է և որպես գլխավոր խմբագիր մի քանի առաջատար հրապարակումների հեղինակ է: Ակադեմիկոս Ա. Չուբարյանն առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձրել Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի զարգացման խնդրահարույց պատճառներին, և այս թեմային է նվիրված 2008թ. տպագրված նրա մենագրությունը «Канун трагедии. Сталин и международный кризис. Сентябрь 1939 – июнь 1941 года» (М., 2008):
Ա. Չուբարյանը «Միջազգային հարաբերությունների պատմությունը XX դարում» գիտական ​​ուղղության առաջատարներից  մեկն է: Ի դեպ, նա է առաջինը դիտարկել «Սառը պատերազմի ավարտը» խնդիրը «Սառը պատերազմի 1945 - 1963 տարիները. պատմական հետհայաց» (М., 2003) գրքում:
2009թ. տպագրվում է Ա. Չուբարյանի մենագրությունը «20-րդ դար. պատմաբանի տեսանկյուն» խորագրով:
   Միևնույն ժամանակ Ա. Չուբարյանը պատասխանատու խմբագիրն էր մի շարք պարբերականների` «Եվրոպական ալմանախ», «Ռուսաստանը և Բալթյան երկրները», «Քաղաքակրթություն», Միջազգային հասարակական գիտություններ ամսագրի, միջազգային ամսագրի, «Cold War History» («Սառը պատերազմի պատմություն»): Նա նաև միջազգային ասոցիացիայի՝ ԱՊՀ երկրների պատմական ինստիտուտների ամսագրի` «Պատմական տարածք: ԱՊՀ երկրների պատմության խնդիրները» ամսագրի գլխավոր խմբագիրն էր:
   2007թ. Ա. Չուբարյանն ընդգրկվում է ՌԴ կառավարությանն առընթեր Կրոնական միավորումների հանձնաժողովի կազմում: Միևնույն ժամանակ նա ՌԳԱ նախագահության անդամ էր, ՌԴ նախագահությանն առընթեր Գիտության, կրթության և բարձր տեխնոլոգիաների խորհրդի անդամ, ՌԴ նախագահին  առընթեր Պատմության կեղծման դեմ հանձնաժողովի անդամ: Նրա նախաձեռնությամբ ստեղծվել է ԱՊՀ երկրների պատմության ինստիտուտների միջազգային ասոցիացիան, որի նախագահն էր: Մեծ է նրա ներդրումը ԱՊՀ երկրների պատմության ինստիտուտների հետ համագործակցության զարգացման գործում` այդ թվում ՀՀ ԳԱԱ պատմության ինստիտուտի հետ:
Ա. Չուբարյանը ՌԴ կրթության և գիտության նախարարության պատմության գծով գիտական և մեթոդական խորհրդի նախագահն է: Նա է ղեկավարել հեղինակային խմբերի աշխատանքը` մի շարք դասագրքերի և ուսումնական նյութերի պատրաստման աշխատանքները: Չուբարյանը համահեղինակ և պատասխանատու խմբագիրն է XX-XXI դարի սկզբի ազգային պատմության դասագրքի և մեթոդական ձեռնարկի, որը նախատեսված է միջնակարգ դպրոցի 11-րդ դասարանի համար:
   Ակադեմիկոս Ա. Չուբարյանը հասարակական մի շարք կազմակերպությունների անդամ է և ղեկավար: 1995-2005թթ. նա գլխավորել է «Ռուսական պատմաբանների և արխիվիստների միությունը» և համակարգել է պատվավոր նախագահներից մեկի և կենտրոնական խորհրդի անդամի աշխատանքները:
2011թ.-ին Ա. Չուբարյանի նախաձեռնությամբ անց է կացվել պատմության ուսուցիչների բուհական  և դպրոցական  համառուսական առաջին համաժողովը, որի շրջանակում ստեղծվել է «Պատմության և հասարակագիտության ուսուցիչների ասոցիացիա» համառուսական հասարակական կազմակերպությունը:
   Ակադեմիկոս Ա. Չուբարյանը ավելի քան 300 գիտական հոդվածների և մենագրությունների հեղինակ է: Ա. Չուբարյանը պարգևատրվել է Ռուսաստանի պետական մրցանակներով և շքանշաններով` «հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» IV աստիճանի (2006թ.) և III աստիճանի (2011), Պատվո նշան մեդալով (1999թ): Նա Պատվո լեգեոնի ասպետ է (Ֆրանսիա), պարգևատրվել է Գրիգոր VI մեդալով (Վատիկան): Ա. Չուբարյանը արժանացել է Գիտության և տեխնիկայի բնագավառում ՌԴ պետական մրցանակի, 2016թ. արժանացել է «հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» II աստիճանի շքանշանի, իսկ բոլորովին վերջերս՝ 2021թ. պարգրատրվել է «հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» I աստիճանի շքանշանով: Չուբարյանն այժմ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի համընդհանուր պատմության ինստիտուտի գիտական ղեկավարն է:
Հաշվի առնելով Ալեքսանդր Չուբարյանի գիտական ձեռքբերումները և սերտ կապերը Հայաստանի հետ, բարձր գնահատելով նրա ավանդը գիտության մեջ՝ ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիան 2000 թվականին նրան ընտրել է ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ:
 
   Գոհար Իսկանդարյան, պ.գ.թ., դոցենտ,
   ՀՀ ԳԱԱ սփյուռքի բաժնի գիտքարտուղար


Ազդեր








ՀՀ կառավարությունը հաստատել է 2022 թվականին իրականացվելիք գիտական և գիտատեխնիկական պետական նպատակային ծրագրերը

Աջակցություն պոտենցիալ հայ դիմորդներին` «Հորիզոն Եվրոպա» ծրագրի շրջանկներում նախագծերի առաջարկների մշակման համար

Հայաստանի և սփյուռքի 16-35 տարեկան երիտասարդները կարող են մասնակցել «100 գաղափար Հայաստանի համար» մրցույթին

Ազդարարվել է Մարի Կյուրիի անվան կրթաթոշակային ծրագրի 2021թ. մրցույթի մեկնարկը

Կրթության և հետազոտությունների դաշնային նախարարությունը (BMBF) հայտարարել է «Կանաչ ջրածնի» ոլորտում համատեղ նախագծերի առաջարկների մրցույթ. Հետազոտական համագործակցություն Ուկրաինայի, Հարավային Կովկասի և Կենտրոնական Ասիայի երկրների և Իրանի հետ

ՀՀ ԿԳՄՍՆ գիտության կոմիտեն կազմակերպում է գիտական և գիտատեխնիկական գործունեության պայմանագրային (թեմատիկ) ֆինանսավորման շրջանակներում կիրառական արդյունքի ձեռքբերմանն ուղղված գիտական նախագծերի հայտերի ՄՐՑՈՒՅԹ: Հայտերի ներկայացման վերջնաժամկետն է 2021 թ. օգոստոսի 13-ը ներառյալ:

ILUCIDARE հատուկ մրցանակներ. «Եվրոպական ժառանգության մրցանակ» the European Heritage Awards / Europa Nostra Awards 2021թ. մրցույթը հայտարարված է

ՀՀ գիտության և տեխնիկայի զարգացման 2020-2024թթ. գերակայության ՀՀ կառավարության որոշման նախագիծ

Հրապարակումներ մամուլում
04/12/2021
2022-ին գիտության ֆինանսավորումը կավելանա 85 տոկոսով armradio.am
03/12/2021
Արդյո՞ք Ռուսաստանը և Թուրքիան դիտարկում են եվրասիականությունը որպես պետական քաղաքականության փիլիսոփայություն. Վերոնիկա Թորոսյան yerepouni-news.com
03/12/2021
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն անդրադարձել է գիտության ոլորտի ֆինանսավորման աճին primeminister.am
03/12/2021
Ոչ սպիտակուցային ամինաթթուների ստացման հետազոտություն՝ պետական դրամաշնորհով 1lurer.am
Կայքը հաճախել են
5 978 730

անգամ սկսած 01.01.2005թ.
National Academy of Sciences of the Republic of Armenia
ՀՀ ԳԱԱ պատկերանիշ (սև, կապույտ)
Ճիշտ տառատեսակի արտապատկերման համար ներբեռնեք և տեղադրեք Arian AMU.ttf
Դեպի վեր Կայքը վերջին անգամ թարմացվել է՝  17:23, 06/12/2021 Դեպի վեր
Գլխավոր էջ - Ակադեմիայի մասին - Բաժանմունքներ - Կազմակերպություններ - Անդամներ - Կապ մեզ հետ - Կառուցվածք - COVID-19
Նախագահության անդամներ - Փաստաթղթեր - Ինովացիոն առաջարկներ - Նորություններ - Գիտական արդյունքներ - Սփյուռքի բաժինը ներկայացնում է
Հայտարարություններ - Երիտասարդ գիտնականի ամբիոն - Գիտաժողովներ - Հրապարակումներ մամուլում - Ազդեր - Լուսանկարներ - Տեսադարան
«Գիտություն» թերթ - «Գիտության աշխարհում» հանդես - Հիմնադրամներ - Հոբելյաններ - Հրատարակություններ - Վեբ ռեսուրսներ - Այլ ակադեմիաներ
Համալսարաններ - Լինդաու քաղաքում Նոբելյան մրցանակի դափնեկրի հետ հանդիպում - Կայքի քարտեզ
© Copyright 1998-2021, Բոլոր հեղինակային իրավունքները պաշտպանված են:
Կայքը պատրաստված է և սպասարկվում է Հայաստանի ակադեմիական գիտահետազոտական կոմպյուտերային ցանցի կողմից (ASNET-AM):
Հարցերի կամ առաջարկությունների համար կարող եք ուղարկել նամակ webmaster {[ at ]} sci.am էլեկտրոնային փոստին: