National Academy of Sciences of the Republic of Armenia
ՀԱՅ  ENG  РУС
Home academy [@] sci.am
Գլխավոր էջ Ակադեմիայի մասին Կազմակերպություններ Անդամներ Կապ մեզ հետ
«Գիտություն» թերթ
N312 Նոյեմբեր 2017թ.
N312
Կառուցվածք
Բաժանմունքներ
Նախագահության անդամներ
Փաստաթղթեր
Նորություններ
Գիտաժողովներ
Բոլոր հրապարակումները մամուլում
Բոլոր հայտարարությունները
Լուսանկարներ
«Գիտություն» թերթ
Հիմնադրամներ
Հոբելյաններ
Հրատարակություններ
Վեբ Ռեսուրսներ
Այլ ակադեմիաներ
Համալսարաններ
Լինդաույում Նոբելյան մրցանակի դափնեկրի հետ հանդիպում
Կայքի քարտեզ
Նորություններ
16/03/2017
ՀՀ ԳԱԱ-ի Ֆիզիկայի և աստղաֆիզիկայի բաժանմունքն ամփոփեց 2016թ-ի գործունեության արդյունքները բաժանմունքի տարեկան ընդհանուր ժողովում

Սույն թվականի մարտի 16-ին տեղի ունեցավ ՀՀ ԳԱԱ-ի Ֆիզիկայի եւ աստղաֆիզիկայի բաժանմունքի տարեկան ընդհանուր ժողովը:
Բաժանմունքի կազմում ընդգրկված են Վ. Համբարձումյանի անվան Բյուրականի աստղադիտարանը, Ֆիզիկական հետազոտությունների, Ֆիզիկայի կիրառական պրոբլեմների, Ռադիոֆիզիկայի և էլեկտրոնիկայի ինստիտուտները,   ԻԿՐԱՆԵՏ-Կենտրոն ՄԿ-ն, «Գալակտիկա» ՓԲԸ-ն:

20170316-9.jpg
Բաժանմունքի կազմակերպությունները կազմակերպել են 3 միջազգային գիտաժողով: Բաժանմունքի գիտաշխատողները տպագրել են 273 հոդված, այդ թվում`177-ը արտասահմանում, 99 թեզիս, այդ թվում` 68-ը արտասահմանում, 2 մենագրություն, 2 ուսումնական ձեռնարկ: Բաժանմունքի ինստիտուտները ստացել են 6 արտոնագիր: Բաժանմունքի կազմում ընդգրկված են` ԳԱԱ 10 ակադեմիկոս, 13 թղթակից և 30 արտասահմանյան անդամ:Հաշվետու տարում բաժանմունքի ակադեմիկոսներից ՀՀ ԳԱԱ նախագահ Ռ. Մարտիրոսյանն ընտրվել է ՌԴ ԳԱ արտասահմանյան անդամ, Ա. Մկրտչյանը դարձել է Եվրասիական ստեղծագործական միության «Գիտություն» հատուկ մրցանակի ոսկե դափնեկիր, «7th International Conference "Charged & Neutral Particles Channeling Phenomena Channeling 2016" Italy, September 25-30, 2016» միջազգային կոնֆերանսի կողմից ճանաչվել է Ռենտգենյան ճառագայթման նոր տիպի աղբյուրների ստեղծման և օպտիկայի հեղինակ: Ժողովի ընթացքում 2016թ-ի գիտական և գիտակազմակերպական գործունեության հիմնական արդյունքները ներկայացրեց բաժանմունքի ակադեմիկոս-քարտուղար ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս Ռադիկ Կոստանյանը: 

20170316-10.jpg
Ներկայացվեցին հետևյալ գիտական զեկուցումները՝ 

«Քվարկ-գլյուոնային պլազմայի կինետիկան», զեկուցող` ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ Ա. Սեդրակյան 
«Լույսի ղեկավարումը կառուցվածքավորված ոչ գծային միջավայրերում. կիրառությունը ամբողջապես օպտիկական սարքերի համար», զեկուցող`ֆ.-մ.գ.դ. Ռ. Դրամփյան
«Կոշտ ռենտգենյան ճառագայթների բնութագրիչների տարածա-ժամանակային կառավարումը արտաքին ազդակներով», զեկուցող` ֆ.-մ.գ.թ. Վ. Քոչարյան
«Բյուրականյան լուսաչափական շրջահայության (BMBS) առաջին արդյունքները», զեկուցող` ֆ.-մ.գ.թ. Տ. Մովսիսյան
«Սեյսմոգեն նախանշանների ուսումնասիրումը իոնոլորտի ուղղահայաց զոնդավորման եղանակով», զեկուցողներ`  տ.-գ.դ. Հ.Ա.Փիրումյան, ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս Ա. Ղուլյան, Խ. Մանասելյան
«Ռադիոգալակտիկաներից և բլազարներից ռենտգենյան և բարձր էներգիաների գամմա տիրույթներում  ճառագայթման մեխանիզմների ուսումնասիրությունը», զեկուցող` ֆ.-մ.գ.թ. Ն.Վ.Սահակյան
«Շրջակա միջավայրի սուպրամոլեկուլյար ֆիզիկա. միկրոալիքների դերը ստորին մթնոլորտի ֆիզիկայում և բժշկական կենսաֆիզիկայում», զեկուցող` ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ Սերգեյ Ավակյան 
«Նյութերի լազերային ճշգրիտ մշակում», զեկուցող` ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ Միշիկ Ղազարյան, 
«Գամմա-ճառագայթների աստղաֆիզիկա», զեկուցող` ՀՀ ԳԱԱ արտասահմանյան անդամ Ռազմիկ Միրզոյան 

Բաժանմունքի կազմակերպությունների կարևորագույն և կիրառական արդյունքներ

Վ.Համբարձումյանի անվան Բյուրականի աստղադիտարան                                                             
Կարևորագույն արդյունքները

Սլոանյան շրջահայության սպեկտրալ տվյալների հիման վրա առաջին անգամ կատարվել է Մարգարյանի 779 գալակտիկաների համասեռ սպեկտրային դասակարգում, ինչպես նաև Մարգարյանի 300 գալակտիկաների ֆիզիկական պարամետրերի՝ էլեկտրոնային խտության, մետաղականության, սյունակային խտության, իոնացման պարամետրի և փոշու բաղադրության որոշում:
Բյուրականյան առաջին շրջահայության թիթեղների վրա հայտնաբերվել է  Հյուսիսային թագի R դասի աստղ, որը ցույց է տալիս  10 մեծություն և ավելի փոփոխականություն տեսանելի ճառագայթներում:Կիրառական մշակումների կարևորագույն արդյունքներըՀամատեղ հայ-ռուսական կայանում 180 դիտողական գիշերների ընթացքում ընդհանուր առմամբ արվել են 350000 չափումներ և վերականգնվել 620 ուղեծիր  արհեստական արբանյակների համար:

Ռադիոֆիզիկայի և էլեկտրոնիկայի ինստիտուտ
Կարևորագույն արդյունքները

Գերբարձր հաճախությունների լայն   տիրույթում հետազոտվել են երկչափ  ֆոտոնային արհեստական բյուրեղների էլեկտրադինամիկական հատկությունները: Այդ բյուրեղների հիման վրա  առաջին անգամ մշակվել են բևեռացման հարթության պտտիչներ, որոնք օժտված են նաև դիէլեկտրիկ անտենաների հատկություններով:
Հետազոտվել է պեռլիտային ապակե-բյուրեղական  տակդիրների  նանոբյուրեղական կառուցվածքը` կախված  սինթեզման տեխնոլոգիական ռեժիմներից և ելքային հումքային խառնուրդի բաղադրությունից:  Որոշվել են օպտիմալ պայմանները, որոնք ապահովում են ստացվող նյութի արտառոց բարձր կարծրությունը: Կիրառական մշակումների կարևորագույն արդյունքները
Մշակվել և պատրաստվել են դյուրակիր ռադարներ, որոնք՝ ի շնորհիվ ազդանշանների մշակման նոր թվային եղանակների  և  գերբարձր հաճախությունների ենթահամակարգի կառուցման արդի տեխնոլոգիաների կիրառմանը, առանձնանում են բարձր տեխնիկական բնութագրերով:
Կիսահաղորդչային մեծածավալ արդյունաբերական տեխնոլոգիաներում լայնորեն կիրառվող ռադիոհաճախային պլազմայի բնութագրերի հսկման և կառավարման համար մշակվել է իմպեդանսների  համաձայնեցման ժամանակա-հաճախային տարածքում գործող եղանակ: Պատվիրվել է պլազմայի համաձայնեցուցչի արդյունաբերական նախատիպը, որը կապահովի մեծ հզորության ռադիոհաճախային պլազմայի արագագործ ղեկավարում:
Մշակվել են ներկայումս արևային տարրերում լայն կիրառություն գտած պերովսկիտային թաղանթների (CH3NH3PbCl3-xIx)  ստացման, հաջորդական երկքայլ վակուումային և գազատրանսպորտային տեխնոլոգիաներ:

Ֆիզիկական հետազոտությունների ինստիտուտ
Կարևորագույն արդյունքները

Կառուցվել են Հոյնի ֆունկցիաների մի շարք վերլուծություններ ընդհանրացված հատուկ ֆունկցիաներով, որոնք ունեն կիրառության լայն հեռանկար քվանտային մեխանիկայում, տարրական մասնիկների ֆիզիկայում, դաշտի քվանտային տեսության մեջ, կոսմոլոգիայում, ատոմային, մոլեկուլային ու օպտիկական ֆիզիկայում և այլուր։ Քվանտային մեխանիկայում այդ շարքերի կիրառությամբ Շրյոդինգերի հավասարման համար ստացվել է 5 նոր անկախ, և մի շարք այլ պոտենցիալներ, որոնց համար խնդրի ճշգրիտ լուծումը տրվում է հիպեր-երկրաչափական ֆունկցիաների գծային կոմբինացիաներով:
Առաջարկվել և իրականացվել է չդիֆրակտվող լուսային փնջերի բացմազանություն ստանալու նոր մոտեցում՝ հիմնված ղեկավարվող հեռավորությամբ երկու բեսելյան փնջերի կոհերենտ սուպերպոզիցիայի վրա: Այս եղանակով ձևավորվել է 4-րդ կարգի պտտական սիմետրիայով չդիֆրակտվող լուսային պատկեր, որի միջոցով ստրոնցիում-բարիում նիոբատի բյուրեղում հարուցվել է քվադրուպոլային ֆոտոնիկ կառուցվածք։ Ցույց է տրվել կառուցվածքում սոլիտոնների ձևավորումը և ղեկավարումը:Կիրառական մշակումների կարևորագույն արդյունքները

20170316-11.jpg
Արտոնագրվել է ալյումինի մակերևույթին սիլիցիում պարունակող ծածկույթի ստացման սկզբունքորեն նոր եղանակ: Ջրում ընկղմված ալյումինե պատրաստուկի (կատոդ) և չլուծվող ու ջրի հետ քիմիապես չփոխազդող էլեկտրահաղորդիչ նյութի (անոդ) միջև կիրառվում է մոտ 2.5 մԱ/սմ2 խտությամբ հոսանք, որը պահպանվում է 2 – 8 ժամ՝ կախված պահանջվող ծածկի շերտի հաստությունից:
Արտոնագրվել է ջերմաէլեկտրական դետեկտորի բազմաշերտ տվիչ, որը բաղկացած է ֆոտոնների կլանիչից, ջերմատար և ջերմաէլեկտրական թաղանթներից, ընդ որում ֆոտոնների կլանիչը և ջերմատարը գերհաղորդիչ են, և կատարում են նաև էլեկտրական հպակների դեր: Գյուտի կիրառումը կբերի ջերմաէլեկտրական դետեկտորի ֆոտոնների գրանցման արագության բարձրացմանը:
Նյարդաբանական ախտորոշման համար «Փի Էս Այ» ընկերության հետ համատեղ մշակվել է նոր «տրեմորոգրաֆ» սարքի նմուշը, որի փորձարկման ընթացքում գրանցվել են առանձնահատկություններ 3 - 16 Հց հաճախային տիրույթում: Տրեմորոգրաֆի և նախկինում մշակված ստաբիլոգրաֆի միաժամանակյա օգտագործումը թույլ է տալիս չափել մարդու նյարդամկանային համակարգի համալիր բնութագրերը, ինչը կարևոր է բժշկակությունում:

Ֆիզիկայի կիրառական պրոբլեմների ինստիտուտ
Կարևորագույն արդյունքները

Հետազոտվել է ռելյատիվիստիկ էլեկտրոնների անցումային ճառագայթումը երկու միջավայրերի պարբերաբար դեֆորմացված սահմանի վրա: Դիտարկված է առավել ընդհանուր դեպքը, երբ դեֆորմացիան կախված է նաև ժամանակից: Ցույց է տրված, որ պարբերական կառուցվածքի առկայությունը հանգեցնում է ճառագայթման ինտենսիվության անկյունահաճախային բաշխումում լրացուցիչ էներգետիկ ելքերի  առաջացման:
Փորձնականորեն ցույց է տրվել, որ կվարցի միաբյուրեղին կիրառված ակուստիկական դաշտերի և ջերմային գրադիենտի միջոցով հնարավոր է ռենտգենյան կարճալիքային տիրույթում սպիտակ փնջից առանձնացնել լայն անկյունային ու սպեկտրալ բաշխվածությամբ փունջ, վերամղել այն անդրադարձման ուղղություն և լայն տիրույթում կառավարել փնջի աշխատանքային բնութագրերը:Կիրառական մշակումների կարևորագույն արդյունքները
Մշակվել և պատրաստվել է կառավարելի աշխատանքային պարամետրերով բարձր էներգիաների տիրույթի (մինչև 100 կէՎ) ռենտգենյան ճառագայթների ոսպնյակ:
Մշակվել և պատրաստվել են տարածաժամանակային բնութագրիչների կառավարմամբ մեծ լուսաուժով կոշտ ռենտգենյան ճառագայթման  շերտավոր ֆիլտրեր:
Մշակվել է վակուումում ակուստապլազմային փոշենստեցման նոր մեթոդ, որը հնարավորություն է ընձեռնում սինթեզել տարբեր հարաբերական խտության բազմակոմպոնենտ միջավայրեր:  Սինթեզված նոր դժվարահալ նյութերի հիման վրա մշակվել ու ստեղծվել են տեսանելի և ոչ տեսանելի տիրույթի ճառագայթների գրանցիչ-փոխակերպիչներ:

ԻԿՐԱՆԵՏ-կենտրոն ՄԿ 

Ուսումնասիրվել են 30 ռադիոգալակտիկաների բարձր էներգիաների գամմա-ճառագայթման մեխանիզմները` օգտագործելով «Fermi LAT» դիտակի 7 տարվա (2008-2015) տվյալները։ Պատրաստվել է ծրագիր, որը հնարավորություն է տալիս մոդելավորել բլազարների բազմահաճախային ճառագայթման սպեկտրը՝ օգտագործելով ազատ պարամետրերի օպտիմալացման «Markov Chain Monte Carlo» մեթոդը։

ՀՀ ԳԱԱ Տեղեկատվական-վերլուծական ծառայություն
16.03.2017թ.

Վերջին հայտարարություններ
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն հայտարարել է կանաչ քիմիայի ոլորտում գիտահետազոտական ծրագրերի համար նախատեսված «UNESCO/PhosAgro/IUPAC» դրամաշնորհային մրցույթ: Մանրամասներին կարելի է ծանոթանալ սեղմելով այստեղ

ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի մասնակցությամբ, BSH նախագծի շրջանակներում հայտարարվել է դրամաշնորհային 3րդ մրցույթը՝ Horizon2020 ծրագրի հետ կապված բրոքերային միջոցառումներին, ինչպես նաև, Horizon2020 ծրագրի թեմատիկ մրցույթներին ուղղված նախագծերի առաջարկների մշակման նպատակով, նախապատրաստական հանդիպումներին մասնակցելու համար

ՀՀ ԳԱԱ Լ.Ա. Օրբելու անվ. Ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտը հայտարարում է 2017թ. ուս.տարվա 1-ին կիսամյակում (Սեպտեմբեր-Դեկտեմբեր) ամեն երեքշաբթի և հինգշաբթի ժամը 15.00-17.00-ը կայանալիք Հյուսվածքային ինժեներիայի գործնական դասընթացի սկիզբը

Հայաստան համահայկական հիմնադրամը հայտարարում է «Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի մրցանակ» մրցույթ : Որպես մրցանակ շնորհվում են` մրցանակի դափնեկրի վկայագիր, կրծքանշան և դրամական պարգև` 10.000 (տասը հազար) ԱՄՆ դոլարին համարժեք դրամի չափով: Հայտերն ընդունվում են 2017 թ. դեկտեմբերի 1-ից մինչև 2018 թ. հունվարի 31-ը ներառյալ: Մանրամասներին ծանոթանալու համար այցելեք` www.himnadram.org կայքը

ՀՀ ԳԱԱ Մ. Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտը 2017թ. դեկտեմբերի 14-ից 15-ը Երևանում կազմակերպում է Երիտասարդ գրականագետների հանրապետական գիտական նստաշրջան

Հրապարակումներ մամուլում
27/11/2017
Նոր ծրագրեր ՌԴ համագործակցության արդյունքում
scs.am
24/11/2017
ԲՈՀ-ը հաղթեց գիտպետկոմին. օրինագիծը կչեղարկվի, երկարամյա պատերազմը գոնե առժամանակ կսառեցվի
armtimes.com
22/11/2017
Ученые-Армяне Всего Мира - Это огромный ресурс,- говорит в интервью "ГА" профессор Института науки и технологии Сколково Артем ОГАНОВ
golosarmenii.am
14/11/2017
ԳԱԱ նախագահը` միանգամից դոկտոր դառնալու մասին
aravot.am
09/11/2017
Դժվարություն կունենանք առաջին 4 տարիներին. Ռադիկ Մարտիրոսյանը՝ տարկետման իրավունքի սահմանափակման մասին
tert.am
09/11/2017
Մեկի խնդիրների լուծումը մյուսի հաշվին չպետք է լինի. Ռադիկ Մարտիրոսյան
slaq.am
Կայքը հաճախել են
1 345 765

անգամ սկսած 01.01.2005թ.
National Academy of Sciences of the Republic of Armenia
ՀՀ ԳԱԱ լոգոտիպ (սև, կապույտ)
Դեպի վեր Կայքը վերջին անգամ թարմացվել է՝  17:06, 06/12/2017 Դեպի վեր
Գլխավոր էջ - Ակադեմիայի մասին - Կազմակերպություններ - Անդամներ - Կապ մեզ հետ - Կառուցվածք - Բաժանմունքներ
Նախագահության անդամներ - Փաստաթղթեր - Նորություններ - Գիտաժողովներ - Բոլոր հրապարակումները մամուլում
Բոլոր հայտարարությունները - Լուսանկարներ - «Գիտություն» թերթ - Հիմնադրամներ - Հոբելյաններ - Հրատարակություններ
Վեբ Ռեսուրսներ - Այլ ակադեմիաներ - Համալսարաններ
Լինդաույում Նոբելյան մրցանակի դափնեկրի հետ հանդիպում - Կայքի քարտեզ
© Copyright 1998-2017, Բոլոր հեղինակային իրավունքները պաշտպանված են:
Կայքը պատրաստված է և սպասարկվում է Հայաստանի ակադեմիական գիտահետազոտական կոմպյուտերային ցանցի կողմից (ASNET-AM)
Հարցերի կամ առաջարկությունների համար կարող եք գրել webmaster {[ at ]} sci.am էլ փոստին: